main-logo
Voortgezet onderwijs
Themapagina

Onderwijs aan Oekraïense vluchtelingen

Er komen veel Oekraïense vluchtelingkinderen naar Nederland. Een grote rol is weggelegd voor het nieuwkomersonderwijs. Op deze pagina delen we informatie, nieuws, tips en goede voorbeelden.

Peiling OCW

Het ministerie van OCW voert vier korte peilingen uit om nog beter zicht te krijgen op het aantal leerlingen uit Oekraïne dat momenteel in het Nederlandse onderwijs (po en vo) wordt opgevangen. Ook is het ministerie geïnteresseerd in de wijze waarop scholen het onderwijs nu organiseren en waar ze tegenaan lopen. Schoolleiders worden gevraagd om per BRIN-vestigingsnummer de peiling in te vullen en dit kort te sluiten met de nieuwkomersschool die hier mogelijk onderdeel vanuit maakt. De eerste peiling staat open tot a.s. dinsdag 17 mei.
Meer informatie en link peiling

LOWAN informeert

Scenario's onderwijs Oekraïense vluchtelingen en LOWAN-vo helpdesk

Helpdesk
28 - 03 - 2022

LOWAN-vo Helpdesk en scenario’s voor ISK

Welke scenario’s zijn in de praktijk de mogelijke opties voor het inrichten van het onderwijs aan Oekraïense vluchtelingen? Wat kun je van LOWAN verwachten? De helpdesk van LOWAN-vo kan je op weg helpen.

Meer lezen
Blog 17
02 - 04 - 2022

Organiseren van onderwijs aan (veel) Oekraïense leerlingen

De ISK Deventer is begonnen met het onderwijs aan Oekraïense leerlingen. Het voelt als een bijzondere tijd. Het is zo belangrijk dat deze jongeren in deze situatie snel naar school kunnen gaan. We krijgen veel hulp aangeboden en samen lukt het! 

Meer lezen
documenten

Praktijkvoorbeelden

Praktijkvoorbeelden van onderwijs aan Oekraïense vluchtelingen. Documenten voor intake, draaiboek, personeel, schoolgids en gemeente beschikbaar!

  • ISK met aparte klassen voor Oekraïense leerlingen en een aangepast lesprogramma.
  • Extra tijdelijke onderwijsvoorziening voor Oekraïense leerlingen.
Praktijkvoorbeelden op LOWAN-website
Expertise

Primair een rol voor de ISK

Vluchtelingen uit Oekraïne mogen door een ‘Tijdelijke beschermingsrichtlijn’ met onmiddellijke ingang werken of opleidingen volgen in de EU-landen waar ze naar zijn uitgeweken. Ze hebben recht op onderkomen, op sociale bijstand, financiële ondersteuning en medische zorg. Alle kinderen in Nederland hebben recht op onderwijs en zijn leerplichtig.

Dat betekent dat we alles in het werk moeten stellen om ieder Oekraïens kind onderwijs te bieden.
Brief aan Tweede Kamer 17-3-2022

Het specialisme, vakmanschap en de nodige kennis en expertise voor nieuwkomers zijn geborgd in het bestaande nieuwkomersonderwijs, voor het VO in de vorm van ISK’s. Minister Wiersma en het ministerie van OCW willen daarom ook primair inzetten op deze vorm van onderwijs voor Oekraïense kinderen en zoeken naar alle mogelijkheden om deze scholen flink op te kunnen schalen.

ISK en regionale functie

De ISK’s hebben meestal een regionale functie. Werk die ook uit in oplossingen die gezocht worden met, indien beter werkbaar, andere ISK’s. Maar denk ook aan andere partners zoals VO-scholen (docenten andere vakken zoals Engels), mbo-instellingen (voor uitvoering 16+), regionale samenwerkingsverbanden, wellicht de International school, nieuwkomersonderwijs PO, ondersteunende organisaties zoals Warchild, Pharos, etc.
Er zijn nu veel mensen en organisaties die hulp en steun aanbieden, soms in tegenstelling tot eerdere vluchtelingenstromen. Dat bied je ook kansen om naar andere partners en verenigingen buiten de school  te kijken. Denk ook aan de competenties van ouders die nu hiernaar toe komen of hier al zijn. Vaak volgen leerlingen online de lessen van hun school in Oekraïne, vraag ernaar. Ook de Oekraïense overheid heeft lessen online gezet. Veel Oekraïense leerlingen volgen lessen online! Neem een kijkje op de onderliggende pagina lesmateriaal.

Wat nu als het bestaand nieuwkomersonderwijs niet toereikend is?

Naar verwachting komen er nog veel meer kinderen naar Nederland.
In regio’s waar de bestaande voorzieningen, ook in een opgeschaalde variant, onvoldoende zijn, zet het ministerie van OCW daarbij in op het opzetten van extra, tijdelijke onderwijsvoorzieningen. Ook dat zal uiteraard gebeuren met inzet van de expertise die in het bestaande nieuwkomersonderwijs voorhanden is. Het aanbod dat in die voorzieningen gerealiseerd wordt is bedoeld om nauw aan te sluiten bij hetgeen wat deze kinderen nodig hebben en wat tegelijkertijd praktisch realiseerbaar is. Dit is een grote opgave die alleen kan worden uitgevoerd door inzet van verschillende partijen, met name schoolbesturen, het bestaande nieuwkomersonderwijs en gemeenten, maar ook LOWAN, NGO’s, sport-, cultuur- en welzijnsorganisaties, etc.
Het uitgangspunt is een combinatie van onderwijs gericht op verwerving van de Nederlandse taal, met vakonderwijs (mogelijk in het Oekraïens zoals het online volgen van lessen uit Oekraïne, wiskunde en het Engels) en inzet op het sociaal-emotionele welbevinden van gevluchte kinderen. Voor al deze aspecten is een goede onderwijskwaliteit uiteraard een voorwaarde. Verder gaat het hierbij nadrukkelijk om tijdelijke voorzieningen. Indien Oekraïense kinderen langere tijd in Nederland blijven, moet ingezet worden op zo snel mogelijke doorstroom naar de bestaande nieuwkomersonderwijsvoorzieningen.

Out of the box denken

Denk niet te vastomlijnd in je mogelijkheden.
Er zijn echt diverse scenario’s mogelijk, kijk wat het beste voor de leerling is en hoe je hier in tegemoet kunt komen.
Laat je inspireren door de praktijkvoorbeelden op onze website.

Minister Wiersma

“Ook veel minderjarige kinderen zijn naar Nederland gevlucht. Het is verschrikkelijk als je je leven achter je moet laten omdat oorlogsgeweld je eigen thuis te onveilig maakt om er te blijven. Dat geldt voor kinderen des te meer. Net als alle andere kinderen die in Nederland verblijven hebben ook deze kinderen recht op onderwijs. Het is dan ook belangrijk dat we hen zo snel mogelijk een plek op school bieden om samen met vriendjes te kunnen spelen, en weer iets te kunnen leren. 

Indien er voldoende ruimte is, dan verdient het de voorkeur dat Oekraïense kinderen terecht kunnen in het bestaande nieuwkomersonderwijs, daar werken enorm betrokken en gespecialiseerde leraren die deze leerlingen goed kunnen helpen, en hun expertise ook graag delen.”
Kamerbrief 20-4-2022

Handreiking OCW
De handreiking ‘Onderwijs voor kinderen en jongeren uit Oekraïne’ biedt schoolleiders, besturen en gemeenten handvatten en kaders bij invulling van onderwijs, inzet van onderwijspersoneel, bekostiging en toezicht.
De handreiking is samengesteld onder regie van het ministerie van OCW in samenwerking met de Inspectie, LOWAN, VNG, PO-Raad en VO-raad.
Het is en groeidocument, eerdaags volgt eerste aanvulling over leerlingvervoer.

Handreiking OCW

Schooljaar Oekraïne en examens
In Oekraïne duurt het schooljaar tot 31 mei en start het nieuwe schooljaar op 1 september. Mogelijk zijn Oekraïense leerlingen en ouders nog niet op de hoogte dat de zomervakantie in Nederland later begint, en in een deel van het land eerder eindigt. We raden je aan hierover tijdig te communiceren zodat ouders en kinderen op de hoogte zijn van de Nederlandse vakantieperiode en geen onderwijs missen.
Nieuwsflits OCW

Oekraïense leerling aanmelden

Informatie en aanmelden kan bij de ISK bij je in de regio. Daar hoor je ook wat de mogelijkheden zijn om bijv. online lessen uit Oekraïne te volgen op school, indien gewenst. Vul je plaatsnaam in en de dichtst bij zijnde school komt bovenaan te staan, met de contactgegevens.

Personeel gezocht

De meeste ISK’s zoeken vooral Oekraïense docenten en NT2 docenten. Maar ook Engels, wiskunde, sport etc. is vaak nodig. Neem zelf contact op met de school. Vul je plaatsnaam in en de dichtst bij zijnde school komt bovenaan te staan, met de contactgegevens.

De oorlog in Oekraïne maakt veel los. Woede, verdriet, machteloosheid, angst. Wellicht merk je dit al bij jezelf en collega’s. Bij leerlingen zal het ook veel gevoelens en herinneringen losmaken! Ben hier bewust van en bied hier ruimte voor.
Het is ook voor onder meer Russische, Poolse, Hongaarse, Syrische en Afghaanse kinderen in je klas een emotionele tijd. Russische kinderen zijn uiteraard niet verantwoordelijk voor wat de politiek in hun vaderland besluit maar zij hebben wel met de (emotionele en financiële) gevolgen te maken. De Poolse en Hongaarse regeringen zijn nu gastvrij naar vluchtelingen. Dat was in de tijd van de Syrische en Afghaanse kinderen nog niet het geval. Daarbij kan het warme bad voor Oekraïense vluchtelingkinderen pijnlijke herinneringen losmaken bij Syrische, Afghaanse en andere leerlingen uit een oorlogssituatie.

Blog 2
15 - 03 - 2022

De oorlog in de ISK-klas

‘Mijn familie zit in de schuilkelder en mijn vriendin wil vluchten, maar kan niet naar buiten omdat daar militairen lopen.’ Het is zomaar een opmerking in een ISK-klas tijdens een gesprek over de oorlog tussen Oekraïne en Rusland.

Meer lezen

VO-raad nieuws

Leerlingen uit Oekraïne hebben – net als alle nieuwe leerlingen in Nederland – recht op onderwijs, ongeacht de verblijfsstatus. Dit vraagt veel van scholen. De VO-raad biedt een actueel overzicht van wat dit betekent voor het vo, van het kabinetsbeleid en van beschikbare ondersteuning voor scholen. Recent is informatie over de inzet van docenten toegevoegd.

Naar VO-raad
Online cursus
19 - 04 - 2017

E-learning cursus Augeo must voor iedere ISK-docent

Gratis online cursus van Augeo ‘Steun bieden aan vluchtelingenjongeren’ voor het VO. In de online cursus leer je over stress bij vluchtelingenjongeren en hoe de natuurlijke veerkracht van jongeren kan worden bevorderd.

Meer lezen

Rijksoverheid en OCW
Informatie en veelgestelde vragen op de website van de Rijksoverheid over onderwijs aan Oekraïense vluchtelingen in Nederland, ook over inzet personeel. Met Q&A’s die vaak worden bijgewerkt.

www.rijksoverheid.nl/onderwijsvooroekraine

 

Minister Wiersma en Koningin Maxima spreken grote waardering uit over de nieuwkomersvoorzieningen.
Bezoek 18-3-2022 Den Haag
Bezoek 14-3-2022 Hengelo


 

Meer informatie van Nuffic over het schoolsysteem in Oekraïne, een beschrijving hiervan en vergeleken met het Nederlandse systeem.
Nuffic – Onderwijssysteem Oekraïne, vergelijking met NL


 

Inspectie Onderwijs houdt rekening met bijzondere omstandigheden. Belangrijk is dat de kwaliteit van scholen en ISK’s gewaarborgd blijft.
Nieuwsartikel Inspectie


 

Waar moet jij in jouw werk als professional of beleidsmaker rekening mee houden in het contact met kinderen, ouders en collega’s?
Nederlands Jeugdinsituut (NJi) geeft antwoorden


 

Pharos: Besteed bij gevluchte Oekraïners vanaf dag één aandacht voor welzijn en wees alert op gezondheidsklachten (fysiek en mentaal) en goede toegang tot zorg.
Pharos – Zorg voor Oekraïense vluchtelingen


 

Het thema oorlog leeft op dit moment in de klas. Hoe behandel je dit thema? Waar vind je lesmateriaal over de achtergronden van deze oorlog? Welk nieuws is echt, wat is nep en hoe is het te herkennen?
Wikiwijs; lesmateriaal Oorlog en Vrede VO


 

Bekostiging nieuwkomers

Ook voor de Oekraïense leerlingen geldt de nieuwkomersbekostiging met de peildata. Stimuleer inschrijvingen in BRP. Een BSN is niet noodzakelijk, DUO wijst een onderwijsnummer toe, de school geeft dit aan leerling mee.
Voor nieuw op te zetten onderwijsvoorzieningen kan de minister een bedrag van € 16.950,48 toekennen.

Geld- en regelgeving
Maatwerkbekostiging VO 2022
10 - 04 - 2022

Maatwerkbekostiging 2022 aanvulling op nieuwkomersregeling VO

Door de komst van veel Oekraïense vluchtelingen voldoet de nieuwkomersbekostiging met de 4 peildata niet. Er is nu een extra maatwerkbekostiging voor 2022, incl. wijziging datum aankomst NL.

Meer lezen

Ondersteuning LOWAN-vo

Natuurlijk kun je bij LOWAN met al je vragen terecht. Op deze pagina vind je het laatste nieuws en zullen we voorbeelden uit de praktijk gaan delen. De verschillende vormen van nieuwkomersonderwijs en tijdelijke voorzieningen die je voor de Oekraïense vluchtelingen inricht kunnen je helpen bij de keuzes die werkbaar zijn voor jouw regio.
Mail met de helpdesk van LOWAN-vo.

Oekraïense leerlingen
19 - 03 - 2022

NT2 Startpakket voor tijdelijke onderwijsvoorziening

Een speciale versie van het Startpakket Lessenserie NT2 LOWAN-vo, samengesteld voor de tijdelijke centrale onderwijsvoorzieningen voor Oekraïense vluchtelingen, waarmee ook minder ervaren (NT2-)docenten meteen aan de slag kunnen. Kijk ook op community!

Meer lezen
Oekraïners

Stappenplan Opzetten tijdelijke centrale onderwijsvoorziening

Veel ISK’s en mogelijk ook nieuwe scholen krijgen te maken met grote toestroom Oekraïense vluchtelingen en zetten tijdelijke onderwijsvoorzieningen op. Zowel gemeentes, bestuurders, directies, teamleiders als uitvoerders kunnen gebruik maken van dit stappenplan. Het is niet volledig, elke situatie is anders en behoeft eigen keuzes.
Met dit stappenplan willen we je helpen denken aan…!

Ga naar stappenplan
video's

De ISK en het Nederlandse onderwijssysteem

In vele talen beschikbaar

Vier nieuwe video’s die een beeld geven van de ISK in relatie tot het Nederlandse onderwijssysteem.
Deze video’s zijn bedoeld om in en buiten de ISK mee te werken. Uitermate geschikt voor leerlingen en ouders die het Nederlands niet goed beheersen en meer willen weten van de ISK en het Nederlandse onderwijssysteem.

Community online platform

Community
27 - 09 - 2021

Word lid van de online community van LOWAN-VO

We introduceren een nieuw online kanaal: de LOWAN-vo community. Deze community biedt de mogelijkheid om in gesprek te gaan met vakgenoten en kennis met elkaar te delen.

Meer lezen

Lesmaterialen voor Oekraïense vluchtelingen VO-leeftijd

Aanbod lesmateriaal

We hebben een pagina met het aanbod voor Oekraïense vluchtelingen. Kom je wat tegen op internet, LinkedIn, Facebook etc.? Mail LOWAN-vo.

Deel deze pagina

Heb je een vraag?

Helpdesk LOWAN-vo

Mail naar: HelpdeskVO@lowan.nl
Binnen 24 uur zullen we je antwoorden of nemen we contact met je op.
Stel je vraag