main-logo
Onderwijs Oekraïne
Themapagina

Veelgestelde vragen over onderwijs aan Oekraïense vluchtelingen

Er komen veel Oekraïense vluchtelingkinderen naar Nederland. Op deze pagina delen we veelgestelde vragen over het onderwijs.

Veelgestelde vragen

  • Hoe wordt het onderwijs gefinancierd?

    Er is bekostiging vanuit OCW. Ook leerlingen zonder BSN kan je inschrijven en DUO zal een onderwijsnummer toewijzen.

    Ook voor de Oekraïense leerlingen kan bijzondere bekostiging worden aangevraagd. De drempel van 4 leerlingen in het primair onderwijs blijft van toepassing. Naast deze bekostigingsregeling biedt het ministerie van OCW de mogelijkheid voor aanvullende maatwerkbekostiging. Binnen de maatwerkbekostiging kan een bestuur elke eerste van de maand het aantal nieuwkomers doorgeven en daar bekostiging voor ontvangen. Deze regeling wordt nog uitgewerkt. We verwachten dat deze voor 1 mei wordt gepubliceerd.

  • Hoe ziet het onderwijs in Oekraïne eruit?

    Ria Goedhart heeft het schoolsysteem in Oekraïne beschreven: Schoolsysteem Oekraïne . Een heel groot verschil is dat basisschool (Pochatkova osvita)  in Oekraïne vanaf 6 jaar tot 10 jaar is.

  • Ruimte maken door andere leerlingen eerder te laten uitstromen?

    Het is goed om kritisch te kijken wanneer leerlingen kunnen doorstromen. Soms kan dit eerder dan gepland. Het is niet de bedoeling dat de huidige leerlingen geen goed aanbod krijgen doordat er veel nieuwe leerlingen komen.

  • Sommige leerlingen volgen ook Oekraïense school. Kunnen ze dit blijven doen?

    Ga met de ouders in gesprek. Hoeveel tijd per dag is er nodig voor deze lessen? Ga gezamenlijk op zoek naar een passende oplossing. Het is niet mogelijk ‘zomaar’ alleen halve dagen les te geven. We vallen onder de onderwijswet.

    Hoor welke lessen dit zijn. Stel dat er rekenlessen tussen zitten. Is het mogelijk dat tijdens de rekentijd een leerling een stuk van de Oekraïense stof doet maar tevens een aantal rekenbegrippen in het Nederlands leert? Sluit de stof aan?

  • Wat is een dislocatie?

    Een dislocatie is onderdeel van de hoofdlocatie, maar is door ruimtegebrek op een andere locatie. Een dislocatie is geen zelfstandige locatie, het is onderdeel van de hoofdlocatie.

  • Hoe vraag je een dislocatie aan?

    Je vraagt een dislocatie aan bij de gemeente.

    Als de gemeente toestemming geeft, geef je dit aan bij DUO.

    Vervolgens is het mogelijk bij het leerlingadministratiesysteem (bijv. Parnassys, Ecis) een dislocatie nummer aan te vragen (een zgn. 01 of 02, achter het brinnummer).

  • Moet ik de leerlingen inschrijven?

    Ja, de leerlingen moeten worden ingeschreven op een school. Ons advies is binnen een brinnummer een dislocatie aan te vragen. Dit kan alleen als deze locatie niet onder je eigen schooldak valt. Je kan een dislocatie aanvragen bij de gemeente. Er wordt dan een -01 of -02 aangemaakt achter je brinnummer.

    Als je bij DUO aangeeft dat je een dislocatie hebt aangevraagd bij de gemeente, dan kan DUO daar rekening mee houden en dit ‘aan de achterkant’ in orde maken. Als directeur kan je dan binnen je LAS (bijv. ParnaSys, Ecis) een 01 of 02 aanmaken.

  • Waarom organiseert het COA niet de opvang?

    De opvang wordt geregeld en gecoördineerd door de veiligheidsregio’s samen met de gemeenten. Het COA zorgt niet voor de opvang omdat Oekraïners geen asiel hoeven aan te vragen.

    Vluchtelingen uit Oekraïne mogen door een ‘Tijdelijke beschermingsrichtlijn’ met onmiddellijke ingang werken of opleidingen volgen in de EU-landen waar ze naar zijn uitgeweken. Ze hebben recht op onderkomen, op sociale bijstand, financiële ondersteuning en medische zorg. Kinderen mogen in het opvangland naar school. Ze krijgen een speciale verblijfsstatus voor een jaar, deze kan ook nog 2 keer met een half jaar worden verlengd.

    Oekraïense vluchtelingkinderen zien we in heel verschillende vormen opgevangen worden in Nederland:

    • In gezinnen, soms bij familie
    • In grotere opvang voor 20-100 mensen die gemeenten in samenspraak met de veiligheidsregio’s aanbieden
    • In grote opvanglocaties met landelijke coördinatie zoals Harskamp en Amsterdam
    • In Ter Apel, COA en mogelijk al in asielprocedure
  • Is er een kant-en-klare methode waar de leerlingen zelfstandig mee aan de slag kunnen?

    Nee, deze methode is er niet.

    Alle taalklassen, AZC-scholen hebben veel expertise in het lesgeven op maat aan vreemdelingen en vluchtelingen. In onze scholendatabase een overzicht van de scholen.

  • De oorlog houdt ons allemaal bezig. Hoe ga je hierover met kinderen of ouders in gesprek?

    De oorlog tussen Rusland en Oekraïne houdt ons dagelijks bezig. Ook kinderen ervaren de onrust om hen heen. Ze betrekken de oorlogsinformatie op hun eigen leven. Hoe ga je als ouder om met de vragen van je kind over de oorlog? En waar moet jij in jouw werk als jeugdprofessional of beleidsmaker rekening mee houden in het contact met kinderen, ouders en collega’s? Op die vragen geeft het Nederlands Jeugdinstituut antwoord.

    Informatie van Nederlands Jeugdinstituut NJi voor onderwijs, ouders en zorgprofessionals
  • Hoe is de zorg en ondersteuning voor vluchtelingen uit Oekraïne?

    Oekraïense vluchtelingen krijgen een speciale status waarmee ze voorlopig in Nederland kunnen blijven. Hiermee hebben zij ook recht op zorg, inclusief de Jeugdgezondheidszorg. Kinderen hebben recht op onderwijs. Omdat mensen zelf geen Nederlandse zorgverzekering hebben, wordt de zorg vergoed via de Subsidieregeling Onverzekerden van het CAK. Het gaat dan om  medische noodzakelijke zorgkosten, oftewel zorg die valt onder de basisverzekering. Huisartsen, ziekenhuizen, verloskundigen en apotheken kunnen de kosten bij het CAK declareren.

    Meer informatie – ga naar Pharos

  • Wie regelt het onderwijs?

    Gemeente en schoolbesturen regelen samen het onderwijs voor deze vluchtelingen. Vaak zijn er in een regio al afspraken rondom het nieuwkomersonderwijs, dan is het logisch dat de nieuwkomersschool ook betrokken wordt bij deze gesprekken.

    Vaak is er al een visie rondom het nieuwkomersonderwijs in een regio, dan is het logisch om deze lijn te volgen.

    Pak als taalklassen de regierol zodat het onderwijs op een goede manier vorm gegeven wordt, met de ervaringen die jullie hebben met kinderen die uit oorlogsgebied komen!

  • Lesgeven in het Oekraïens/ Russisch of het Nederlands?

    De minister en OCW hebben aangegeven dat er primair aangesloten moet worden bij het bestaande nieuwkomersonderwijs, of op reguliere scholen met ondersteuning vanuit bijv. de dichtstbijzijnde taalklas. Dit betekent een focus naast veilige plek een aanbod in mondelinge taal, technisch lezen en andere vakken.

    Natuurlijk kun je kijken naar aanvullende lessen Oekraïens of Russisch. Sommige leerlingen kunnen online lessen volgen via hun school van herkomst maar het is ook mogelijk dat ze naar een weekendschool gaan. Voor alle nieuwkomers stimuleren we dat ze hun thuistaal bij houden.
    In Nederland zijn er op 6 plekken in het land weekendscholen die lessen geven in de Oekraïense taal/cultuur.
    In Nederland zijn er op 10 plekken in het land weekendscholen die lessen geven in de Russische taal/cultuur.

  • Hoe zorg je als leerkracht voor jezelf?

    Jouw zelfzorg staat centraal omdat je als leraar zo vanuit je hart lesgeeft. Net over je eigen grenzen gaan is af en toe niet erg maar als dat vaker gebeurt, dan laad je jezelf niet meer op. Omdat vluchtelingkinderen gevoelig zijn voor de emoties om hen heen, is het belangrijk dat jij goed in je vel zit. Zeker nu we de hele dag met de Oekraïne oorlog worden geconfronteerd in de media.

    Geef je lichaam (en je hoofd) rust door even naar de bomen te staren, een lekkere maaltijd voor jezelf te maken of met collega’s/vrienden over andere dingen te praten. Ik hoor van leraren regelmatig terug dat de Bodycheck – oefening hen helpt om energie beter over de dag te verdelen. Een cirkel om jezelf heen visualiseren is ook effectief om je grenzen te voelen.

    (bron: Helene van Oudheusden)

  • Wat als het niet lukt binnen capaciteit van nieuwkomersonderwijs?

    Naar verwachting komen er nog veel meer kinderen naar Nederland.
    In regio’s waar de bestaande voorzieningen, ook in een opgeschaalde variant, onvoldoende zijn, zet het ministerie van OCW daarbij in op het opzetten van extra, tijdelijke onderwijsvoorzieningen. Ook dat zal uiteraard gebeuren met inzet van de expertise die in het bestaande nieuwkomersonderwijs voorhanden is. Het aanbod dat in die voorzieningen gerealiseerd wordt is bedoeld om nauw aan te sluiten bij hetgeen wat deze kinderen nodig hebben en wat tegelijkertijd praktisch realiseerbaar is. Dit is een grote opgave die alleen kan worden uitgevoerd door inzet van verschillende partijen, met name schoolbesturen, het bestaande nieuwkomersonderwijs en gemeenten, maar ook LOWAN, NGO’s, sport-, cultuur- en welzijnsorganisaties, etc.
    Het uitgangspunt is een combinatie van onderwijs gericht op verwerving van de Nederlandse taal, met vakonderwijs (mogelijk in het Oekraïens en het Engels) en inzet op het sociaal-emotionele welbevinden van gevluchte kinderen. Voor al deze aspecten is een goede onderwijskwaliteit uiteraard een voorwaarde. Verder gaat het hierbij nadrukkelijk om tijdelijke voorzieningen. Indien Oekraïense kinderen langere tijd in Nederland blijven, moet ingezet worden op zo snel mogelijke doorstroom naar de bestaande nieuwkomersonderwijsvoorzieningen.

  • Hoe schrijf ik deze leerlingen in?

    Indien de leerling een BSN-nummer heeft dan kan je de leerling ‘regulier’ inschrijven. Indien de leerling nog geen BSN-nummer heeft dan kan je de leerling ook inschrijven. DUO zal dan een onderwijsnummer toewijzen aan deze leerling.

    Deze Oekraïense leerlingen vallen binnen de definitie ‘asielzoekers’.

Staat je vraag er niet bij?

Neem contact met ons op!